Veelvoorkomende problemen (en wat ze betekenen)
Voordat je begint met schoonmaken is het handig om te weten welke signalen je wasmachine afgeeft als er onderhoud nodig is. Hieronder de meest voorkomende klachten en wat er waarschijnlijk aan de hand is:
- Stinkende wasmachine of muffe was: vaak veroorzaakt door vetluis, een smerige, grijze aanslag van zeep-, vet- en bacterieresten die zich ophoopt in de trommel, manchet en leidingen. Vetluis ontstaat vooral wanneer je veel op lage temperaturen wast (30, 40 °C) en te veel wasmiddel doseert. Oplossing: zie Stap 1 en Stap 3.
- Bruine of grijze vlekken op kleding: meestal ook vetluis of vuil dat loslaat uit de trommel of manchet. Oplossing: zie Stap 1 en Stap 3.
- Wasmachine pompt langzaam af of stopt vroegtijdig: grote kans dat de pluizenfilter verstopt zit met vuil, munten, haarspelden of andere kleine voorwerpen. Oplossing: zie Stap 2.
- Programma duurt langer dan normaal: dit kan wijzen op kalkaanslag op het verwarmingselement, waardoor het water trager opwarmt. Ontkalken is dan aan de orde. Oplossing: zie de sectie Ontkalken.
- Trillingen of vreemde geluiden: controleer of er losse voorwerpen (munten, pennen, beugels) in de trommel of pomp zijn beland. Kleine voorwerpen kunnen de pomp of trommel beschadigen. Oplossing: zie Stap 2 en Stap 5.
- Schimmel in de wasmachine: zwarte vlekken op de rubber manchet of in het doseerbakje, vaak door vocht dat niet kan ontsnappen. Deur en lade openlaten na elke wasbeurt helpt dit voorkomen. Oplossing: zie Stap 3 en Stap 4.
Stappenplan: wasmachine grondig reinigen
Veiligheid eerst: haal altijd de stekker uit het stopcontact voordat je aan de pluizenfilter, afvoerpomp of andere onderdelen werkt. Werk met een oude handdoek en een ondiepe bak bij de hand om uitlopend water op te vangen.
Hieronder vind je een compleet stappenplan om je wasmachine schoonmaken met soda, azijn of een speciaal reinigingsmiddel. Volg de stappen in deze volgorde voor het beste resultaat.
Stap 1: Hete reinigingswas draaien (trommel reinigen)
Begin altijd met een lege, hete was om vetluis, bacteriën en kalkaanslag los te weken. Doe een flinke scheut schoonmaakazijn, een halve kop soda of een vaatwastablet in de lege trommel en draai een programma op 90 °C. Je kunt ook een speciale wasmachinereiniger gebruiken; volg dan de aanwijzingen op de verpakking.
Soda is effectief tegen vet en vuil, azijn helpt tegen kalkaanslag. Gebruik ze in aparte wasbeurten, nooit tegelijk, want ze neutraliseren elkaar. Een reinigingswas op 90 °C met een speciaal reinigingsmiddel is effectiever dan een lege 90 °C-was zonder reiniger, omdat het middel kalkresten en zeepafzetting oplost die water alleen niet verwijdert. Sommige wasmachines hebben een ingebouwd reinigingsprogramma (zoals Samsung’s Drum Clean of LG’s Tub Clean): deze programma’s voegen extra spoelcycli toe en zijn daardoor grondiger dan een standaard 90 °C-was.
Stap 2: Pluizenfilter wasmachine schoonmaken
De pluizenfilter is één van de meest vergeten onderdelen, maar cruciaal voor een goed werkende wasmachine. Een verstopte filter zorgt voor slechte afvoer, langere programma’s en hoger energieverbruik. Zo pak je het aan:
- Leg een oude handdoek en een ondiepe bak onder het filterluikje (er kan water uitlopen).
- Draai de filter voorzichtig los en verwijder vuil, pluizen, munten en andere voorwerpen.
- Spoel de filter af onder de kraan en gebruik eventueel een oude tandenborstel voor hardnekkig vuil.
- Controleer ook de filterholte zelf op achtergebleven voorwerpen.
- Plaats de filter terug en draai hem goed vast.
Stap 3: Rubber manchet (deurrubber) reinigen
Trek de rubber rand van de deur voorzichtig open en veeg de binnenkant schoon met een vochtige doek. Hier blijft regelmatig vuil, haar en soms zelf een verdwaalde sok achter. Vetluis laat zich het hardnekkigst zien in de rubber manchet, vooral als je structureel op 30 °C wast. Controleer ook op zwarte schimmelvlekken; die kun je behandelen met een beetje soda op een vochtige doek. Droog de manchet na het schoonmaken goed af.
Stap 4: Wasmiddellade (doseerbakje) reinigen
Bij veel wasmachines kun je de lade volledig uitnemen (raadpleeg je handleiding). Spoel de lade af onder warm water en gebruik een oude tandenborstel om opgedroogd wasmiddel en aanslag te verwijderen. Reinig ook de opening waar de lade in schuift. Nieuwere modellen van bijvoorbeeld Miele hebben een zelfreinigend doseersysteem, maar ook dan is het verstandig om af en toe te controleren of er geen resten achterblijven.
Stap 5: Afvoerpomp controleren en reinigen
De afvoerpomp kan verstopt raken door kleine voorwerpen of opgehoopt vuil. De pomp zit meestal achter het filterluikje of aan de onderkant van de machine. Reinig de pomp en het pomphuisje met een oude tandenborstel en verwijder eventuele voorwerpen.
Stap 6: Zeefje bij de watertoevoer reinigen
Aan de achterkant van de wasmachine, waar de waterslang is aangesloten, zit een klein zeefje dat grof vuil uit het leidingwater filtert. Draai de slang los, verwijder het zeefje voorzichtig en spoel het schoon onder de kraan. Plaats het terug en sluit de slang weer aan.
Stap 7: Buitenkant en afvoerslang
Neem de buitenkant van de wasmachine af met een vochtige doek. Controleer de afvoerslang op knikken of verstoppingen en maak deze indien nodig los om door te spoelen.
Ontkalken: wanneer en hoe vaak wasmachine ontkalken?
Kalkaanslag op het verwarmingselement zorgt ervoor dat water trager opwarmt, wat energie kost en de levensduur van je machine verkort. Hoe vaak je moet ontkalken hangt af van de waterhardheid in jouw regio. In grote delen van Nederland is het water (middel)hard; check de waterhardheid via de website van je waterleidingbedrijf of via een waterhardheidskaart van Nederland.
- Zacht water: eens per jaar ontkalken is voldoende.
- Middelhard tot hard water: elke 3 tot 6 maanden ontkalken.
Je kunt ontkalken met een speciaal ontkalkingsmiddel voor wasmachines (volg de dosering op de verpakking) of met schoonmaakazijn (circa 500 ml in de trommel bij een lege 90 °C-was). Schoonmaakazijn (8-12% zuurgraad) is sterker dan huishoudazijn (4-8%). Let op: sommige fabrikanten, waaronder Miele, raden het gebruik van azijn af omdat het rubberonderdelen kan aantasten bij veelvuldig gebruik. Een alternatief is citroenzuur (2-3 eetlepels opgelost in water). Raadpleeg de handleiding van jouw wasmachine voor het aanbevolen ontkalkingsmiddel.