Laatst geupdate op 13 juni 2026
Een wasmachine die je jaren goed wil laten werken, heeft zelf ook wat aandacht nodig. Vetluis, kalkaanslag en schimmel stapelen zich op zonder dat je het direct merkt, totdat je was begint te stinken of het apparaat vastloopt. De meeste problemen voorkom je met een paar vaste gewoontes: draai maandelijks een lege reinigingswas op 90 °C, maak het filter elke één tot drie maanden schoon, veeg de manchet na elke beurt droog en laat de deur en lade op een kier staan zodat vocht kan ontsnappen. Ontkalken doe je één tot twee keer per jaar, afhankelijk van de waterhardheid in jouw regio. Goed doseren helpt ook: te veel wasmiddel is één van de grootste oorzaken van opgebouwd vuil in de trommel en slangen.
De meeste wasmachines gaan tien tot vijftien jaar mee, maar dat halen ze alleen als je ze af en toe wat aandacht geeft. Het probleem is dat een wasmachine z’n eigen vuil verbergt: vetluis, kalk en schimmel stapelen zich op achter het rubber, in de afvoerpomp en in de leidingen, zonder dat je er iets van merkt tot je was begint te stinken of je filter vastloopt. Gelukkig kost regelmatig onderhoud weinig tijd en voorkomt het verreweg de meeste storingen. Hieronder lees je welke stappen echt tellen, hoe vaak je ze uitvoert en wat je gebruikt. Spring direct naar het stappenplan.
Voordat je begint met schoonmaken is het handig om te weten welke signalen je wasmachine afgeeft als er onderhoud nodig is. Hieronder de meest voorkomende klachten en wat er waarschijnlijk aan de hand is:
Veiligheid eerst: haal altijd de stekker uit het stopcontact voordat je aan de pluizenfilter, afvoerpomp of andere onderdelen werkt. Werk met een oude handdoek en een ondiepe bak bij de hand om uitlopend water op te vangen.
Hieronder vind je een compleet stappenplan om je wasmachine schoonmaken met soda, azijn of een speciaal reinigingsmiddel. Volg de stappen in deze volgorde voor het beste resultaat.
Begin altijd met een lege, hete was om vetluis, bacteriën en kalkaanslag los te weken. Doe een flinke scheut schoonmaakazijn, een halve kop soda of een vaatwastablet in de lege trommel en draai een programma op 90 °C. Je kunt ook een speciale wasmachinereiniger gebruiken; volg dan de aanwijzingen op de verpakking.
Soda is effectief tegen vet en vuil, azijn helpt tegen kalkaanslag. Gebruik ze in aparte wasbeurten, nooit tegelijk, want ze neutraliseren elkaar. Een reinigingswas op 90 °C met een speciaal reinigingsmiddel is effectiever dan een lege 90 °C-was zonder reiniger, omdat het middel kalkresten en zeepafzetting oplost die water alleen niet verwijdert. Sommige wasmachines hebben een ingebouwd reinigingsprogramma (zoals Samsung’s Drum Clean of LG’s Tub Clean): deze programma’s voegen extra spoelcycli toe en zijn daardoor grondiger dan een standaard 90 °C-was.
De pluizenfilter is één van de meest vergeten onderdelen, maar cruciaal voor een goed werkende wasmachine. Een verstopte filter zorgt voor slechte afvoer, langere programma’s en hoger energieverbruik. Zo pak je het aan:
Trek de rubber rand van de deur voorzichtig open en veeg de binnenkant schoon met een vochtige doek. Hier blijft regelmatig vuil, haar en soms zelf een verdwaalde sok achter. Vetluis laat zich het hardnekkigst zien in de rubber manchet, vooral als je structureel op 30 °C wast. Controleer ook op zwarte schimmelvlekken; die kun je behandelen met een beetje soda op een vochtige doek. Droog de manchet na het schoonmaken goed af.
Bij veel wasmachines kun je de lade volledig uitnemen (raadpleeg je handleiding). Spoel de lade af onder warm water en gebruik een oude tandenborstel om opgedroogd wasmiddel en aanslag te verwijderen. Reinig ook de opening waar de lade in schuift. Nieuwere modellen van bijvoorbeeld Miele hebben een zelfreinigend doseersysteem, maar ook dan is het verstandig om af en toe te controleren of er geen resten achterblijven.
De afvoerpomp kan verstopt raken door kleine voorwerpen of opgehoopt vuil. De pomp zit meestal achter het filterluikje of aan de onderkant van de machine. Reinig de pomp en het pomphuisje met een oude tandenborstel en verwijder eventuele voorwerpen.
Aan de achterkant van de wasmachine, waar de waterslang is aangesloten, zit een klein zeefje dat grof vuil uit het leidingwater filtert. Draai de slang los, verwijder het zeefje voorzichtig en spoel het schoon onder de kraan. Plaats het terug en sluit de slang weer aan.
Neem de buitenkant van de wasmachine af met een vochtige doek. Controleer de afvoerslang op knikken of verstoppingen en maak deze indien nodig los om door te spoelen.
Kalkaanslag op het verwarmingselement zorgt ervoor dat water trager opwarmt, wat energie kost en de levensduur van je machine verkort. Hoe vaak je moet ontkalken hangt af van de waterhardheid in jouw regio. In grote delen van Nederland is het water (middel)hard; check de waterhardheid via de website van je waterleidingbedrijf of via een waterhardheidskaart van Nederland.
Je kunt ontkalken met een speciaal ontkalkingsmiddel voor wasmachines (volg de dosering op de verpakking) of met schoonmaakazijn (circa 500 ml in de trommel bij een lege 90 °C-was). Schoonmaakazijn (8-12% zuurgraad) is sterker dan huishoudazijn (4-8%). Let op: sommige fabrikanten, waaronder Miele, raden het gebruik van azijn af omdat het rubberonderdelen kan aantasten bij veelvuldig gebruik. Een alternatief is citroenzuur (2-3 eetlepels opgelost in water). Raadpleeg de handleiding van jouw wasmachine voor het aanbevolen ontkalkingsmiddel.
De meeste onderhoudstips gelden voor alle wasmachines. Toch hebben sommige merken functies of adviezen die je routine iets anders maken. Raadpleeg altijd de handleiding van jouw model voor merkspecifieke instructies.
Jaarlijks onderhoud kost je circa €15–€25 aan reinigingsmiddelen, ontkalker en water. De maandelijkse reinigingswas verbruikt zo’n 40 liter per keer, wat over een heel jaar neerkomt op ongeveer 480 liter, minder dan twee volle wasbeurten. Hieronder zie je precies wat je wanneer doet.
| Frequentie | Handeling |
|---|---|
| Na elke wasbeurt | Deur openlaten, rubber manchet droogwrijven/controleren, wasmiddellade op een kier zetten |
| Maandelijks | Lege reinigingswas op 90 °C (of reinigingsprogramma van je merk), wasmiddellade schoonmaken |
| Regelmatig | Minimaal één reguliere was met wasgoed op 60 °C draaien (dit is geen extra handeling, je handdoeken of beddengoed wassen op 60 °C telt al mee) |
| Elke 1, 3 maanden | Pluizenfilter reinigen (bij dagelijks wassen maandelijks, bij wekelijks wassen per kwartaal) |
| Halfjaarlijks | Afvoerpomp controleren en reinigen, zeefje watertoevoer controleren |
| Jaarlijks (of vaker bij hard water) | Ontkalken, afvoerslang controleren/doorspoelen |
Dat verschilt per onderdeel. De rubber manchet en wasmiddellade check je na elke wasbeurt, een reinigingswas draai je maandelijks en de pluizenfilter maak je elke 1 tot 3 maanden schoon. Het volledige overzicht vind je in het onderhoudsschema hierboven.
Stank komt bijna altijd door vetluis of schimmel. Draai een reinigingswas op 90 °C en maak de manchet en het doseerbakje grondig schoon. Laat daarna na elke wasbeurt de deur en de lade openstaan zodat vocht kan verdampen. Dat klinkt simpel, maar het helpt echt.
Dat heeft weinig zin. Azijn is zuur, soda is basisch. Ze heffen elkaar grotendeels op. Gebruik ze apart, in twee verschillende reinigingswassen.
Bij hard water is elke 3 tot 6 maanden verstandig. Bij zacht water is één keer per jaar genoeg. Je waterhardheid check je snel via de website van je waterleidingbedrijf.
Dat raadt Miele zelf af. Bij veelvuldig gebruik kan azijn de rubberonderdelen aantasten. Gebruik liever de reinigings- en ontkalkingsmiddelen die Miele aanbeveelt. Dat vinden we jammer, want azijn is goedkoop en makkelijk, maar bij Miele kun je het beter laten.
Ja, en dit is het meest vergeten onderdeel. Een verstopte filter zorgt ervoor dat je machine slechter afvoert, langer draait en meer stroom verbruikt. Was je dagelijks? Dan maandelijks schoonmaken. Was je wekelijks? Dan eens per kwartaal.
Behandel de zwarte vlekken met een beetje soda op een vochtige doek en wrijf goed. Droog de manchet daarna goed af. Voorkom herhaling door na elke wasbeurt de deur open te laten staan.
