Hoe gebruik je een wasmachine?

Zo bereid je je was voor: van label tot volle trommel

Je staat voor een berg was en denkt: gooi ik dit gewoon allemaal samen in de trommel? Dat kan, maar de kans is groot dat je witte T-shirt er daarna een beetje grauw uitkomt. Even sorteren kost je twee minuten en scheelt een hoop gedoe.

Begin bij het label in je kleding. Daar staan symbolen die aangeven wat een kledingstuk aankan. De drie die je het vaakst tegenkomt:

• Bakje met getal: de hoogste temperatuur waarop je mag wassen (bijvoorbeeld 30°C, 40°C of 60°C)
• Bakje met een hand erin: handwas; een machineprogramma alleen als het kledingadvies en de machine dat uitdrukkelijk toelaten
• Bakje met een streep eronder: een milde behandeling; twee strepen betekenen een extra milde behandeling. Volg de programmakeuze en belading in de handleiding

Sorteren op kleur

Op basis van die symbolen bepaal je in welke stapel iets gaat. Witte was houd je apart, anders wordt het snel grauw. Nieuwe kleding in felle kleuren was je de eerste keer los, want die geeft vaak af.

Heb je weinig was? Dan hoef je niet per se vier stapels te maken. Houd wit apart en combineer alleen kleurvaste stukken met vergelijkbare kleuren én dezelfde verzorging. Een donkere wollen trui hoort dus niet automatisch bij donkere spijkerbroeken.

Sorteren op stof en vuilheid

Daarna kijk je naar de stof. Katoen en linnen kunnen meestal op hogere temperaturen. Synthetisch, wol en zijde zijn gevoeliger en was je voorzichtiger. Handig om die apart te houden, want ze vragen ook een ander programma.

Ook hoe vies iets is telt mee. Een shirt dat je één dag aanhad, is iets anders dan een tuinbroek vol modder. Klinkt logisch, maar alles standaard op 40°C wassen is meestal niet nodig. Voor licht vervuilde kleding kan 30°C passen; hardnekkige vlekken vragen eerder om voorbehandeling en een geschikt volledig programma. Volg bij was waarvoor hygiëne belangrijk is de passende wasinstructie.

Check de zakken en ritsen

Loop voor je de was in de machine doet even alle zakken na. Bonnetjes, tissues, muntjes en oortjes: alles wat je vergeet, kom je later tegen. Een tissue die uit elkaar valt betekent pluisjes over je hele was, en muntjes kunnen in de pomp terechtkomen.

Sluit ritsen en haakjes, zodat ze niks kapot trekken. Bij overhemden laat je de knopen juist open om spanning op knopen en knoopsgaten te vermijden. Draai kwetsbare kleding en bedrukte shirts binnenstebuiten, dan krijgt de buitenkant minder wrijving. Kleine spullen zoals sokken, machinewasbare beha’s en babykleding kunnen in een geschikte waszak. Scheelt zoekwerk en voorkomt dat haakjes aan ander wasgoed blijven hangen.

Nu kun je je stapels koppelen aan het juiste programma. Denk aan katoen, synthetisch, wol/handwas of een programma voor donkere of gekleurde was. Verderop zie je per stofsoort welke temperatuur en welk toerental goed werken.

Zo doseer je wasmiddel

Hoeveel wasmiddel je nodig hebt, hangt af van drie dingen: hoe vol de trommel is, hoe vies de was is en hoe hard het water bij jou thuis is. Zoek op de verpakking de dosering voor jouw hoeveelheid droge was, vervuiling en waterhardheid. Extra vieze was of hard water kan meer vragen; een kleine lading of zacht water vaak minder. Neem niet zomaar het middelste getal van de tabel: geconcentreerde middelen en verpakkingen verschillen.

Weet je niet hoe hard jouw water is? Kijk op de site van je waterbedrijf. En twijfel je of je te veel gebruikt? Let dan na de was op of er veel schuim op het glas blijft staan.

Meer wasmiddel gebruiken dan nodig is, klinkt misschien logisch als je echt vieze was hebt. Toch is een extra scheut geen garantie voor schonere kleding. Overdoseren kan schuim en wasmiddelresten geven; een grijzige waas kan ook andere oorzaken hebben. Zonde, en het kost ook nog eens meer geld. Houd de doseertabel aan en behandel een lastige vlek gericht voor.

Welk vakje is waarvoor?

In de wasmiddellade zitten meestal drie vakjes:

• Vak II of 2: het grote vak, voor wasmiddel van de hoofdwas. Gebruik dit bij handmatige dosering in de lade; automatische doseersystemen en capsules kunnen anders werken.
• Vak I of 1: voor een voorwas. Eigenlijk alleen nodig bij echt vieze was.
• Vak met bloemetje of sterretje: voor wasverzachter.

Gebruik je wascapsules of pods? Die gaan doorgaans direct in de lege trommel, voordat je de was erin doet. Een speciale capsulelade, zoals UniversalDose, werkt anders: volg dan de instructies van de machine en de capsule. Vloeibaar wasmiddel kan soms in een geschikt doseerbolletje in de trommel. Controleer of zowel middel als programma dat toestaan, vooral bij voorwas of startuitstel.

Hoe vol mag de trommel?

Hoe vol de trommel mag, hangt af van het programma. Bij een gewone katoenwas kun je ruim vullen zonder te proppen; synthetisch, wol en fijne was vragen minder belading. Een hand boven de was is hooguit een praktische controle bij geschikte katoenwas, geen regel voor elk programma. Ga uit van droog gewicht. Twijfel je aan het gewicht, weeg de droge was dan een keer. Maat en stofdikte maken veel uit.

Druk de was nooit aan. Leg alles losjes in, ook zware spullen zoals spijkerbroeken en handdoeken. Met een goed gevulde, geschikte katoenwas was je doorgaans zuiniger per kilo dan met steeds een bijna lege trommel. Spaar dus waar dat kan wat was op, maar vul een wol- of fijnwasprogramma niet verder dan toegestaan om de machine ‘vol’ te krijgen.

Zo kies je het juiste wasprogramma per stofsoort

Katoen was je vaak: T-shirts, handdoeken, beddengoed. Kies de temperatuur volgens het waslabel en de vervuiling; 30, 40 of 60°C kunnen passen. Heel heet wassen, bijvoorbeeld op 90°C, kan alleen als label en programma dat toelaten en is geen standaardoplossing voor vuil. Eco 40-60 is bedoeld voor normaal vervuild katoen dat op 40 of 60°C gewassen mag worden. Het bespaart energie, maar trek er wel tijd voor uit; de duur verschilt per machine en belading. Voor geschikt katoen zijn 1200 tot 1.400 toeren een bruikbaar voorbeeld; de machine kan andere mogelijkheden hebben.

Synthetische stoffen zoals polyester, nylon en acryl zitten veel in sportkleding. Vaak past 30 of 40°C met een synthetisch- of ander voorgeschreven programma. Een toerental tussen 600 en 1000 kan een uitgangspunt zijn als de handleiding dat toestaat. Bij het wassen komen vezels los; bij synthetische stoffen zijn dat microplastics. Een daarvoor bedoelde waszak of filter kan een deel opvangen, maar de werking verschilt. Gooi opgevangen vezels bij het restafval, niet door de gootsteen.

Wol en zijde zijn gevoelig en vragen ieder om een geschikt middel en programma. Gebruik alleen een wol-, zijde- of handwasprogramma als het kledingadvies en je machine dat toelaten. Vaak wordt koud of op 20 tot 30°C gewassen met weinig beweging. Volg voor het centrifugeren de modelinstelling en het waslabel. Bij handwas druk je water voorzichtig uit zonder te wringen. Gebruik een middel dat uitdrukkelijk geschikt is voor de stof, zodat je wol of zijde niet met een ongeschikt gewoon wasmiddel behandelt.

Donkere en gekleurde was houd je mooi door alleen zo warm en intensief te wassen als nodig. Vaak past 30 of 40°C, maar stof en label blijven leidend. Een kleurenprogramma kan helpen; 800 tot 1.000 toeren is een voorbeeld, geen vereiste voor elke donkere stof. Jeans was je doorgaans binnenstebuiten en met vergelijkbare kleuren. Als het label dat toestaat kan 30°C een goede keuze zijn. Zo beperk je onnodige belasting van kleur, naden en knieën, zodat je de broek niet harder behandelt dan nodig.

Kleding die niet echt vies is maar wel een opfrisbeurt kan gebruiken? Een kort programma van 15 tot 30 minuten kan passen bij een kleine, licht vervuilde lading. Handig voor iets dat je één dag hebt gedragen en morgen weer aantrekt. Kijk wel naar de maximale belading en geschikte stoffen: ‘kort’ is geen vervanging voor ieder volledig wasprogramma.

Hier zie je de stofgroepen in één overzicht. De getallen zijn voorbeelden voor geschikte kleding. Het waslabel en de programmahandleiding gaan altijd voor.

*Wit is geen toestemming voor 90°C. Controleer materiaal en label en behandel hardnekkige vlekken passend voor. Gebruik voor specifieke hygiëne-eisen de bijbehorende wasinstructie.

Alles ingesteld? Kijk of er geen kleding tussen de deur en het rubber zit, sluit de deur en druk op start. Haal de was eruit zodra het programma klaar is en de deur ontgrendeld is. Hang de was uit of droog hem volgens het waslabel; zo blijft die schone was niet als een vochtige prop in de trommel liggen.