Installatie wasmachine: zelf doen of laten doen?

Wat is een complete wasmachineaansluiting?

Een complete aansluiting bestaat uit drie onderdelen. Je hebt een geschikte kraan voor koud water nodig, een afvoer via een standpijp of een geschikte sifonaansluiting, en een geaarde elektrische aansluiting op een passende groep. Zijn die drie er en voldoen ze aan de handleiding? Dan kun je het aansluiten vaak zelf doen. Ontbreekt er één, dan moet er eerst iets aangelegd of aangepast worden.

Dat verschil bepaalt je hele aanpak. Ligt alles er al, dan volg je de installatiestappen uit de handleiding: van transportbeveiliging verwijderen tot de eerste was. Maar als de kraan mist, de afvoer te laag zit of het stopcontact geen randaarde heeft, dan praat je over leidingwerk of elektra. Dat is geen kwestie van handig zijn. Daar haal je iemand bij die het vak kent.

Hieronder staat eerst de toets van vijf punten waarmee je dit vaststelt. Daarna volgen de stappen zelf.

Is jouw aansluiting compleet? De vijfpuntstoets

Loop deze vijf punten langs voordat je bestelt. Kloppen ze allemaal, dan heb je een goed vertrekpunt om zelf aan te sluiten. Je moet ook de machine veilig kunnen verplaatsen en de handleiding kunnen volgen. Zit er een punt fout of twijfel je, bespreek dat dan met de leverancier, installateur of elektricien.

1. Is er een geschikte waterkraan? Een machine met alleen een koudwateraansluiting hoort op koud water. Sommige modellen ondersteunen ook warm water. Gebruik daarvoor uitsluitend de aansluiting en temperatuur die de handleiding toestaat.
2. Past de afvoer bij het model? Controleer de voorgeschreven hoogte, aansluitwijze en insteekdiepte. Samsung noemt in zijn algemene uitleg bijvoorbeeld een standpijp van 60 tot 90 cm; de Bosch WGG244ZONL-handleiding noemt maximaal 100 cm afpomphoogte. Neem zo’n getal niet over zonder jouw model te controleren.
3. Past de waterdruk? De vereiste druk staat in de handleiding. Vraag bij twijfel de installateur om de druk bij jouw aansluiting te beoordelen.
4. Is de elektrische aansluiting geschikt? Een zichtbaar aardcontact bewijst niet dat de aarding werkelijk goed is aangesloten. Laat bij twijfel aarding, groep en beveiliging controleren. Voor een badkamer gelden aanvullende eisen; die beoordeelt een elektricien voor jouw situatie.
5. Zijn de slangen lang genoeg? Meet de werkelijke route naar kraan en afvoer, inclusief bochten en ruimte om te plaatsen. De slangen mogen niet strak staan, knikken of klemmen. Vergelijk de benodigde lengte en toegestane verlenging met de handleiding en de meegeleverde slang.

Dat laatste punt scheelt je de vervelendste verrassing op de dag van de bezorging. Toevoerslangen bestaan in verschillende lengtes; een 3/4″-kraanaansluiting komt veel voor. Koop niet zomaar een langere slang of een extra koppelstuk: bij een slang met Aquastop kan de complete set modelspecifiek zijn. Vraag vooraf wat geschikt is en wat de bezorgservice meeneemt.

Meet ook hoe je hem naar binnen krijgt. Neem de breedte en de diepte van de machine op, doe hetzelfde met de ruimte, en meet ook de deuropeningen waar het ding doorheen moet. Wasmachines zijn er in verschillende afmetingen. Vervoer de machine volgens de handleiding, in het algemeen rechtop, met passende hulp of een geschikte steekwagen. Leg hem niet op zijn zij om hem door een smalle opening te krijgen.

Reken bij het uitzoeken van een plek ook de aansluitruimte mee. Stel: je machine is 60 cm diep en de gekozen aansluiting vraagt daarachter 5 tot 10 cm. Dan kom je op 65 tot 70 cm vrije diepte. Bij een machine van 65 cm wordt dat 70 tot 75 cm. Dit is een meetvoorbeeld, geen vaste marge voor alle modellen. Kijk of de fabrikant de deur en uitstekende delen al in zijn dieptemaat meetelt.

Gereedschap en voorbereiding

• Waterpas, om de machine recht te zetten met de stelvoetjes
• Passende steeksleutel of meegeleverd gereedschap, voor de stelvoeten en borgmoeren zoals de handleiding aangeeft. Kunststof slangkoppelingen draai je met de hand vast.
• Moersleutel, voor de transportbouten. Welke maat je nodig hebt, verschilt per merk. Dat staat in de handleiding
• Emmer en doek, als je een oude wasmachine weghaalt. Er blijft altijd wat water in de slangen achter
• De juiste afdichtringen en aansluitonderdelen, compleet en onbeschadigd. Ontbreekt een ring in een koppeling die daarmee hoort af te dichten, vervang hem dan. Teflontape is daarvoor geen vervanging.
• Geschikte steekwagen of voldoende hulp, om de machine veilig te verplaatsen

Een wasmachine weegt al gauw 60 tot 90 kilo; het precieze gewicht staat bij het model. Verplaats hem met voldoende hulp of geschikte hulpmiddelen. Een steekwagen maakt zwaar tilwerk niet vanzelf veilig. Volg de draag- en transportinstructies en pak de machine niet vast aan de deur of andere uitstekende delen.

Regel dit voordat je begint

• Begin met veilig loskoppelen. Volg voor de oude machine de ontkoppelinstructies hieronder voordat je aan de aansluitingen werkt.
• Ligt de vloer vlak en is hij stevig? Op een scheve of zachte vloer gaat de machine trillen en herrie maken zodra hij centrifugeert.
• Geen vorst, geen warmtebron. Zet hem niet in een ruimte waar het onder nul kan worden. Houd hem ook uit de buurt van een radiator, een oven of een open haard.
• Geen verlengsnoer of stekkerdoos. Sluit aan zoals de fabrikant voorschrijft, rechtstreeks op een geschikte geaarde aansluiting. Is de kabel te kort, laat de aansluiting aanpassen.
• Oude machine eerst weg. Volg de ontkoppelinstructies van het model, inclusief het wegnemen van de druk uit de toevoerslang. Maak de machine daarna veilig spanningsloos, koppel de slangen los en vang het restwater op in een emmer. Zorg dat er geen water bij het stopcontact komt.

Is er geen afvoer of geen geaard stopcontact in de buurt? Stop dan hier en lees eerst het advies over de drie routes verderop.

Moeten de transportbouten eruit?

Ja, de transportbeveiliging moet eruit vóór de eerste ingebruikname. Bij veel voorladers zitten daarvoor bouten en hulzen aan de achterkant. Die houden de kuip tijdens vervoer op zijn plek. Laat je de beveiliging zitten, dan kan de machine hevig trillen en beschadigd raken. Welke beveiliging jouw machine heeft en wat je precies verwijdert, staat in de handleiding.

Draai de aangegeven bouten los met het voorgeschreven gereedschap en verwijder ook de bijbehorende hulzen of andere beveiligingsdelen. Het aantal verschilt per model; de Bosch WGG244ZONL heeft er bijvoorbeeld vier. Plaats daarna de meegeleverde afdekkapjes zoals de handleiding laat zien.

Heb je een tweedehands machine of eentje die al stond, en weet je niet of de beveiliging eruit is? Vergelijk de achterkant met de afbeeldingen in de modelhandleiding of laat de leverancier meekijken. Dopjes op gaten en een trommel die met de hand draait, bewijzen op zichzelf niet dat alle transportbeveiliging is verwijderd.

Bewaar de bouten én hulzen bij de handleiding. Bij een volgende verhuizing monteer je de voorgeschreven transportbeveiliging opnieuw. Ontbreekt die, regel dan eerst de juiste onderdelen of laat de leverancier adviseren over veilig vervoer.

De machine waterpas zetten

Dat doe je met de stelvoetjes onder de machine, en wel in twee richtingen: van links naar rechts en van voor naar achter. Leg een waterpas op de bovenkant en stel de voeten bij zoals de handleiding aangeeft. Alle voeten moeten stevig op de vloer staan. Draai daarna de borgmoeren tegen de behuizing vast, terwijl je de voet op zijn plaats houdt.

Staat de machine scheef of wiebelt hij, dan kan hij bij het centrifugeren bonken of verschuiven. Draai de voeten niet verder uit dan nodig en gebruik het passende gereedschap. Een stroef voetje is geen reden om met een tang aan kunststof delen te trekken.

Trilt hij nog steeds na de installatie? Loop dit rijtje af:

1. Zijn alle transportbeveiligingen volgens de handleiding verwijderd? Controleer dat vóór je verder test.
2. Staat de machine in beide richtingen waterpas en zitten de borgmoeren vast?
3. Staan alle vier de voeten stevig op de vloer, zonder gewiebel?
4. Trilt hij vooral bij een zware of ongelijk verdeelde lading? De belading kan meespelen. Controleer ook plaatsing en vloer; het ene sluit het andere niet uit.
5. Blijft hij bij verschillende ladingen sterk trillen? Stop het gebruik en controleer de installatie; laat bij twijfel vloer of apparaat beoordelen. Lees verder op onze pagina over een wasmachine die trilt.

De watertoevoer aansluiten

De toevoerslang gaat op de voorgeschreven waterkraan. Controleer eerst of slang, koppelingen en afdichtringen compleet en onbeschadigd zijn. Draai de koppeling met de hand stevig aan en pak er geen gereedschap bij. Te strak aandraaien kan de aansluiting beschadigen. Zorg dat de slang niet strak staat en nergens knikt. Open de kraan voorzichtig en controleer de verbinding op lekkage.

Waterdruk. Neem de toegestane druk over uit jouw handleiding. Voor de Bosch WGG244ZONL is 1 tot 10 bar voorgeschreven. Te lage druk kan vullen verstoren; bij te hoge druk kan een geschikt reduceerventiel nodig zijn. Het waterbedrijf kan informatie geven over de levering, maar de druk bij jouw kraan hangt ook van de installatie af. Laat die bij twijfel controleren.

Waterslot. Kijk eerst welke lekbeveiliging de machine al heeft. Een elektrische Aquastop, een dubbelwandige slang en een losse volumebegrenzer werken niet hetzelfde. Niet elk los waterslot sluit bij iedere lekkage meteen af, en extra tussenstukken zijn niet bij elke toevoerslang toegestaan. Kies dus alleen een passende combinatie volgens de fabrikant. Wat jouw verzekering vraagt, lees je in de polisvoorwaarden. Meer uitleg vind je bij het waterslot voor de wasmachine.

Hoe hoog moet de afvoerslang hangen?

De afvoerhoogte hoort bij de aansluitwijze en het model. Samsung noemt in zijn algemene installatieadvies een standpijp van 60 tot 90 cm; de Bosch WGG244ZONL-handleiding noemt maximaal 100 cm afpomphoogte. Een verkeerd aangelegde afvoer kan water ongewenst laten weglopen of het afpompen hinderen. Neem daarom hoogte, slangloop en bevestiging samen over uit de handleiding.

Steek de slang niet zomaar diep in de standpijp. In het genoemde Samsung-advies is maximaal 15 cm toegestaan. Te diep insteken kan de afvoer hinderen; de slang kan bijvoorbeeld de doorgang blokkeren of in water terechtkomen. Gebruik de insteekdiepte en aansluitwijze die voor jouw machine gelden.

Een ongeschikte standpijp los je niet op door de slang verder erin te duwen. Hoogte, doorstroming en insteekdiepte moeten tegelijk kloppen. Past de bestaande afvoer niet bij de handleiding, laat hem dan aanpassen. Dat is precies het punt waarop zelf aansluiten overgaat in werk voor de installateur.

Op de sifon van de wastafel. Staat jouw handleiding dit toe, dan kun je de afvoerslang aansluiten op een geschikte sifon van de wastafel, via een tule op de zijaansluiting. Zet de slang vast met een slangklem. Het water loopt dan weg via het geurslot van de sifon. Dat waterslot houdt de rioollucht tegen. Een standpijp heeft om dezelfde reden onderin een waterslot zitten.

Over de rand van de wasbak. Sommige modellen staan afvoer via een wasbak toe, met een vastgezette slanggeleider. Controleer de handleiding en zorg dat de bak snel genoeg leegloopt en de afvoer niet met een stop afgesloten is. De slang mag niet losschieten of in het afgepompte water liggen. Anders kan een wasbeurt op de vloer eindigen.

Let op: afvoerhoogte en elektrische veiligheidszones in een badkamer zijn twee verschillende onderwerpen. Een passend aantal centimeters bij de afvoer zegt niets over een veilige plek naast bad of douche. Laat die opstelling afzonderlijk beoordelen.

Wat als de installatie niet goed is gegaan?

Gaat er vlak na het aansluiten iets mis, begin dan met de installatie controleren. Een defect apparaat is niet uitgesloten. Zoek hieronder je symptoom op. Stop bij lekkage of hevig trillen eerst de machine; sluit bij lekkage de kraan. Werk aan slangen alleen met de kraan dicht en de machine veilig spanningsloos. Lees vóór losnemen of schoonmaken ook de modelhandleiding.

Badkamer, houten vloer of geen eigen groep: wat dan?

Voor deze situaties kijk je verder dan alleen een kraan en een stopcontact. In een badkamer bepalen de indeling en elektrische veiligheidszones waar apparatuur en aansluitingen mogen komen. Ook aarding, eventuele vereffening, aardlekbeveiliging en bescherming tegen water horen bij de beoordeling. Laat een elektricien dit toetsen aan de voor jouw installatie geldende voorschriften.

De aansluiting moet op een geschikte, bereikbare plek zitten. Weet je niet of de aarding, groep en beveiliging geschikt zijn, laat het dan nakijken. Ontbreekt een geschikte aansluiting, dan is een elektricien geen luxe maar nodig vóór je de machine gebruikt.

Houten verdiepingsvloer. Hout kan meegeven en trillingen versterken. Waterpas zetten blijft nodig, maar trillingsdempers of een losse plaat maken een verende vloer niet vanzelf geschikt. Volg de opstelvoorschriften. Bosch schrijft voor de WGG244ZONL bij een houten balkenvloer bijvoorbeeld een waterbestendige houten plaat van minimaal 30 mm voor, vastgeschroefd op de vloer. Dat is een modelvoorschrift, geen oplossing voor elke zwakke vloer. Kraakt of beweegt de constructie zichtbaar mee, laat haar dan beoordelen vóór je daar gaat wassen.

Verlengsnoer of stekkerdoos. Gebruik de rechtstreekse aansluiting die de fabrikant voorschrijft. Een wasmachine vraagt veel vermogen tijdens het verwarmen; ongeschikte of overbelaste verbindingen kunnen heet worden. Zit de aansluiting te ver weg, laat een elektricien een passende oplossing maken.

In een kelder kan het aansluitpunt lager liggen dan het riool. De slang moet nog steeds volgens het modelvoorschrift worden aangesloten, maar daarna moet het water ook weg kunnen. Is vrije afvoer niet mogelijk, laat dan een loodgieter beoordelen of een geschikte vuilwaterpomp of andere voorziening nodig is. Controleer ook vocht, ventilatie en de temperatuur; een kelder is niet vanzelf een geschikte wasruimte.

Vrijstaand, onderbouw of inbouw: wat betekent dat voor de installatie?

De aansluiting is vergelijkbaar; vooral de beschikbare ruimte verschilt. Strak inbouwen laat minder plaats voor slangen, ventilatie en onderhoud.

• Vrijstaand: een losse machine op een geschikte plek, met voldoende ruimte voor slangen, kabel, deur en onderhoud. In een badkamer gelden daarnaast de elektrische plaatsingsvoorwaarden.
• Onder een werkblad: controleer of de machine daar met zijn intacte bovenblad past. Het bovenblad verwijderen mag alleen als het model daarvoor geschikt is en de fabrikant de juiste afdekset of werkwijze voorschrijft.
• Geïntegreerde inbouw: achter een keukenfront moeten nishoogte, diepte en draairichting passen.
• Was-droogcombinatie: een wasmachine met een droger erin. Neem de vereiste vrije ruimte, ventilatie en aansluitingen over uit de installatiehandleiding van dat model.
• Stapelset: een geschikte droger boven op een geschikte wasmachine, met het daarvoor goedgekeurde tussenstuk. Controleer de combinatie bij de fabrikant. Zet ze nooit zomaar los op elkaar.

Vergelijk de maten van je nis met de modeltekening, inclusief deurzwaai, ventilatie en slangen. Algemene maten zijn geen pasgarantie.

Laat vooraf bevestigen of stapelen bij jouw gekozen bezorgservice zit en wat het kost. Regel ook het juiste tussenstuk vóór de bezorgdag.

Zelf, bezorgservice of installateur?

De grens tussen die drie routes loopt niet langs “moeilijk of makkelijk”. Hij loopt vooral langs de vraag of geschikte aansluitingen er al liggen. Een gekozen aansluitservice kan de machine plaatsen, waterpas zetten en aansluiten op wat er is. Vraag wat inbegrepen is, ook voor de oude machine, een trekschakelaar of stapelen. Nieuw leidingwerk of een aangepaste stroomgroep valt meestal buiten zo’n bezorgafspraak; regel dat vooraf met de juiste vakman.

Wat past bij jouw situatie?

• Complete aansluiting op de begane grond: zelf doen kan als de vijf punten kloppen, de plek geschikt is en je de handleiding kunt volgen. Regel voldoende hulp voor het verplaatsen.
• Je kunt of wilt niet zwaar tillen, of het oude apparaat moet weg: kies een passende bezorg- en aansluitservice. Laat bevestigen waar de oude machine wordt opgehaald en wat je vooraf moet loskoppelen of leegmaken.
• Er moet een kraan, afvoer of groep aangelegd worden: bel een installateur of elektricien. Een installatieservice bij de bezorging helpt je hier niet verder.
• Houten verdiepingsvloer of een appartement met VvE-regels: controleer de plaatsingsvoorschriften en afspraken vóór de bezorging. Laat een vloer die meeveert beoordelen; een bezorger kan een ongeschikte constructie niet met alleen waterpas stellen oplossen.

Nog even over wie waarvoor opdraait. Bij waterschade tellen de oorzaak, opdracht, het bewijs en de polisvoorwaarden mee. Bewaar je afspraken en leg schade vast. In een zaak bij de Geschillencommissie werd de verkoper verantwoordelijk gehouden voor een verkeerd aangesloten waterafvoer door zijn ingeschakelde partij. De slang was zo diep ingestoken dat hij de afvoer blokkeerde. Dat concrete voorbeeld laat zien waarom zorgvuldig aansluiten en duidelijke afspraken belangrijk zijn; het bepaalt niet automatisch de uitkomst van iedere lekkage. Meld schade bij de betrokken partij en je verzekeraar.

Huur je de woning? Overleg met de verhuurder voordat je vaste aansluitingen laat aanpassen en leg vast wat je mag veranderen en wat bij vertrek moet worden hersteld.

Veelgestelde vragen

Hoe lang moet een wasmachine na transport staan voor je hem aanzet?

Kan ik de wasmachine op warm water aansluiten?

Heb ik een loodgieter nodig om een wasmachine aan te sluiten?

Wat moet ik regelen als ik de wasmachine weer verplaats?