Wassen in daluren: bespaar je er echt op?

Wat levert wassen in daluren echt op?

Neem een eco-programma van 0,55 kWh en een verschil van 1 tot 3 cent per kWh tussen twee momenten. Dan scheelt verschuiven ongeveer 0,6 tot 1,7 cent per wasbeurt. Vermenigvuldig het verbruik met het tariefverschil en je houdt een bedrag in centen over. Dit zijn gekozen rekenwaarden, geen belofte over jouw machine of het huidige aanbod.

Hieronder zie je de hele rekensom met de aannames erbij. Zo kun je je eigen aantal wasbeurten invullen.

• Voorbeeldverbruik eco-programma (Eco 40-60): 0,55 kWh per beurt. Gebruik zelf het label of de programmatabel van je machine.
• Voorbeeldverschil tussen de twee tarieven: 1 tot 3 cent per kWh.
• 0,55 kWh x 1 tot 3 cent = ongeveer 0,6 tot 1,7 cent per wasbeurt.
• Voorbeeldaanname van 4 wasbeurten per week (208 per jaar): ongeveer € 1,14 tot € 3,43 per jaar.

Verbruikt een ander programma 1 kWh per beurt, dan stijgt het voordeel bij hetzelfde tariefverschil naar 1 tot 3 cent. Bij 208 beurten kom je uit op € 2,08 tot € 6,24 per jaar. Ook dat is weinig. Maar hoeveel dubbeltarief over ál je stroom scheelt, kun je hier niet uit afleiden: daarvoor tellen de tarieven en je complete verbruiksverdeling mee.

Daluren: de uren waarin het daltarief geldt

Bij klassiek dubbeltarief loopt de dalperiode op werkdagen vaak van 23.00 tot 07.00 uur. In het weekend en op de erkende feestdagen van het contract geldt dat tarief meestal de hele dag. Daarbuiten geldt het normaaltarief. Kijk wel welke van de twee bedragen daadwerkelijk lager is.

Er is een regionale uitzondering: in het Enexis-gebied van Noord-Brabant en Limburg begint de dalperiode om 21.00 uur. Ook rond Leiden kunnen eerdere schakeltijden gelden. Dat geeft twee extra avonduren in de dalperiode. Controleer de tijden voor je eigen adres en contract bij de leverancier; sommige leveranciers hanteren andere tariefvensters.

Daluren zijn een afspraak in je contract en geen actuele marktprijs. Het onderscheid ontstond doordat er ’s nachts minder vraag naar stroom was. De afgesproken uren vertellen wanneer welk contracttarief geldt; voor een dynamisch contract werkt dat anders.

Verschuift de piek als iedereen tegelijk in de daluren wast?

Voor het afgesproken daltarief maakt het niet uit of je buren tegelijk wassen. Dat tarief verandert niet van minuut tot minuut door hun gebruik. Voor het stroomnet telt gelijktijdig verbruik natuurlijk wel mee. Een goedkoop contractuur is daarom niet automatisch een uur waarop het net in jouw buurt rustig is.

Hoe weet je of je dubbeltarief hebt?

Kijk in je actuele contract of leveranciersapp naar normaal- en daltarief. Je jaarafrekening kan helpen, maar tel niet alleen de regels: een tussentijdse tariefwijziging kan ook meerdere regels opleveren. Bij enkeltarief betaal je voor netstroom op ieder moment hetzelfde bedrag per kWh. Doe die check dus voordat je je hele wasritme overhoop gooit.

Een slimme meter kan aparte telwerken voor normaal en dal bijhouden. Vaak heten die normaal en dal, of gewoon 1 en 2. Die standen laten zien hoe de meter registreert, niet automatisch hoe jouw leverancier afrekent. Twee telwerken betekenen dus niet vanzelf twee verschillende prijzen.

Twijfel je? Bel je leverancier of netbeheerder even. Of je dubbeltarief afrekent hangt namelijk af van je contract, niet alleen van de meter die aan je muur hangt.

Dubbeltarief, dynamisch of zonnestroom

Wanneer je het goedkoopst wast, hangt af van je contract én van eventuele zonnepanelen. Die kunnen je naar heel verschillende uren sturen. Bij klassiek dubbeltarief kan de nacht of het weekend gunstig zijn. Wek je zelf zonnestroom op, dan wordt de middag interessant. De eerste drie rijen hieronder zijn contractvormen; zonnestroom is een extra afweging die je daarmee kunt combineren.

Dubbeltarief kan prettig zijn als je huishouden een vast ritme heeft en je niet iedere dag prijzen wilt volgen. De tariefvensters liggen vooraf vast. Bij een dynamisch contract moet je juist de prijzen van het draaimoment bekijken. Houd daarbij rekening met het hele programma: een eco-was duurt langer dan één goedkoop kwartier.

Zonnestroom kan het advies voor dubbeltarief omdraaien. Je panelen leveren vooral overdag, wanneer bij een klassiek contract het normaaltarief geldt. Dan weeg je af wat gunstiger is: later netstroom afnemen of nu je eigen stroom gebruiken. Wat dat in euro’s betekent, hangt af van salderen, terugleverkosten en je vergoeding. Bekijk daarvoor je actuele contract en de uitleg van ACM ConsuWijzer.

Voor wie het loont en voor wie niet

Dubbeltarief kan voordeel geven als je veel stroom gebruikt op de momenten waarop jouw contract goedkoper is. Werk je overdag thuis, dan kan het voordeel kleiner zijn. Eén wasbeurt verschuiven is maar een klein deel van je stroomgebruik; het zegt weinig over de kosten van alle apparaten samen.

Hoeveel verbruik je moet verschuiven om voordeel te hebben, hangt af van beide tarieven én van het enkeltarief waarmee je vergelijkt. Laat het doorrekenen met je eigen verbruik, inclusief vaste kosten. Een contract kiezen op basis van alleen je wasmachine is zelden een goede vergelijking.

Kies een goedkoop moment waarop je thuis en wakker bent

Een goedkoop uur is niet automatisch een goed wasmoment. Het praktische brandweeradvies is om de wasmachine en droger te laten draaien terwijl je thuis en wakker bent. Daar hoort geen universeel venster van 06.00 tot 22.00 uur bij: om 14.00 uur weg zijn is óók onbeheerd draaien. Kies dus een moment waarop je aanwezig blijft, ook als je een timer gebruikt.

Bij klassiek dubbeltarief is het weekend vaak de makkelijkste combinatie: het daltarief geldt dan overdag terwijl je thuis kunt zijn. Hetzelfde kan gelden op de feestdagen in je contract. Begint jouw dalperiode om 21.00 uur, dan kan een avondwas passen, zolang je ook tijdens de rest van het programma nog wakker en thuis bent.

Lees voor het gebruik van timers en toezicht de handleiding van je machine. Veronderstel ook niet dat iedere verzekering dezelfde voorwaarden heeft; controleer daarvoor je eigen polis. Onderhoud het apparaat en zorg voor een werkende rookmelder op een geschikte plek bij de wasruimte. Een rookmelder vervangt je aanwezigheid niet.

Centrifugeren is verreweg de luidste fase van het programma. Woon je in een appartement, of grenst je slaapkamer aan de wasruimte, dan is dat 's nachts hét knelpunt. Hoeveel geluid je machine maakt, staat op het EU-energielabel. In het huishoudelijk reglement van een VvE en in sommige huurcontracten staan afspraken over geluid in de nacht, dus lees je eigen reglement even na.

Zo laat je de machine vanzelf in het dalvenster draaien

Het goedkoopste hulpmiddel is vaak de uitstelfunctie op je wasmachine, als die erop zit. Je zet de starttijd of de eindtijd een paar uur vooruit en de machine begint vanzelf. Hoe dat werkt en hoeveel uur je kunt uitstellen, verschilt per machine. Controleer in de handleiding of je een start- of eindtijd instelt en plan de volledige cyclus op een moment waarop je thuis bent.

Een geschikte energiemanager kan het plannen soms overnemen en bij een dynamisch contract rekening houden met de prijs. Een gewone slimme stekker kan niet zonder meer hetzelfde. Hij schakelt alleen de spanning: sommige machines starten daarna niet vanzelf of hervatten een programma anders. Gebruik alleen een oplossing die de apparaatfabrikant toestaat en die geschikt is voor de elektrische belasting. De ingebouwde timer of een ondersteunde app is meestal de eenvoudigere route.

Leg de prijs van extra apparatuur naast wat het oplevert. In ons voorbeeld gaat het op de was alleen om een paar euro per jaar. Heb je al een bruikbare uitstelfunctie, dan hoef je voor datzelfde verschuiven niets extra’s te kopen.

Een A-label zegt niets over geschiktheid voor daluren

Het EU-energielabel gaat over het verbruik per Eco 40-60-beurt en over hoeveel geluid de machine maakt. Het zegt niets over de vraag of je die machine handig in het dalvenster kunt zetten. Dat hangt af van drie heel andere dingen: hoe ver de uitsteltimer reikt, of je een eindtijd kunt kiezen in plaats van een starttijd, en of je de machine via een app kunt aansturen. Het timerbereik vind je in de handleiding, het verbruik en de decibellen op het energielabel.

Natte was die de nacht in de trommel ligt

Kan je machine een eindtijd instellen, kies dan een moment waarop je de was kunt uithalen én tijdens de voorafgaande wascyclus thuis en wakker bent. Natte was die lang in een dichte trommel ligt, kan muf gaan ruiken. Hoe snel dat gebeurt, hangt onder meer af van de temperatuur en de toestand van de machine. Zet na afloop de deur en het wasmiddellaatje op een kier als de handleiding dat adviseert.

Een zuinig programma kan meer schelen dan de klok

Een passend zuiniger programma kan meer schelen dan het tijdstip. Neem een programma van 1 kWh en een eco-was van 0,55 kWh als voorbeeld. Het verschil is 0,45 kWh. Bij € 0,28 per kWh scheelt dat 12,6 cent; de eco-was verschuiven naar een tarief dat 1 tot 3 cent lager ligt, scheelt 0,6 tot 1,7 cent. In die rekensom weegt het programma veel zwaarder. De werkelijke verbruiken vind je in de handleiding.

Volgens Milieu Centraal is een wasje op 30 graden een paar keer goedkoper dan op 60 graden. Zie dat vooral als een orde van grootte: de bron noemt geen beladingsgraad of programmaduur, en de precieze factor verschilt per machine en per programma. Het water opwarmen is veruit de grootste verbruikspost van een wasbeurt, en juist dat verschil tussen 30 en 60 graden laat dat goed zien.

Voor normaal vervuilde was die voor het programma geschikt is, adviseert Milieu Centraal de eco-stand. Kies de temperatuur en het programma ook op basis van je textiel en eventuele hygiëne-eisen. Hoe minder stroom je programma gebruikt, hoe kleiner het voordeel van een goedkoper draaimoment bij hetzelfde tariefverschil. Meer over die keuze lees je bij de wasprogramma’s.

Geldt hetzelfde voor droger en vaatwasser?

Dezelfde rekensom geldt voor de droger en vaatwasser. Ter illustratie: 150 tot 270 kWh per jaar bij twee droogbeurten per week komt neer op ongeveer 1,4 tot 2,6 kWh per beurt. Bij vijf vaatwasbeurten per week is datzelfde jaarverbruik ongeveer 0,6 tot 1,0 kWh per beurt. Zonder model, programma en belading zijn dit alleen rekenvoorbeelden. Gebruik de labelgegevens van je eigen apparaten voor een echte vergelijking.

Het apparaat met het hoogste verbruik per beurt heeft bij hetzelfde tariefverschil de meeste verschuifruimte. Dat is niet altijd automatisch de droger: modellen en programma’s verschillen. Het toezichtadvies blijft hetzelfde. Plan wassen, drogen en afwassen op een gunstig moment waarop je aanwezig en wakker bent. Een paar cent voordeel verandert die afweging niet.

Het beslisschema in vier stappen

Begin met je contract en je programma; kies daarna pas het tijdstip. Zo hoef je je wasritme niet om te gooien voor een voordeel dat er misschien niet is.

1. Check je actuele tarieven. Kijk in je contract of app welke momenten echt goedkoper zijn.
2. Kies een passend zuinig programma. Houd rekening met textiel en hygiëne.
3. Zoek een goedkoop moment waarop je thuis bent. Bij klassiek dubbeltarief is het weekend vaak praktisch; bij dynamische prijzen of zonnestroom kan de middag passen.
4. Controleer de hele programmaduur. Blijf wakker en aanwezig; tel bij dynamische prijzen ook de volgende tijdvakken mee.

Valt de opbrengst je tegen? Dat klopt met de cijfers. Wil je echt besparen op je was, kijk dan eerder naar je programma en je contract dan naar de klok. Praktische tips daarvoor staan bij zuinig wassen.